De bollen gaan de grond weer in! Altijd een hele klus voor ons, kerktuiniers. We hebben van enkele gemeenteleden tulpenbollen gekregen en van onze vriend de kweker krokussen en narcissen. We hopen dat de hyacinten en natuurlijk de sneeuwklokjes die we eerder plantten, ook weer opkomen.
Gelukkig zijn de bijbelgeleerden zo soepel om onder de “Veldbloemen” die vermeld worden in Jesaja 40: 6-8 en 1 Petrus 1:24 ook de bolgewassen te scharen: bloemen die snel opkomen en ook snel weer verwelken, dit tegenover de eeuwige trouw van God.
Hier enkele van de bolgewassen die dit jaar in de kerktuin zullen worden geplant.
De krokus (Crocus) behoort tot de lissen familie en geeft na de winter als eerste kleur aan de bergen rond de Middellandse Zee, de Balkan en Klein Azië en dus ook bij ons in de tuin!
De hyacint (Hyacinthus) is familie van de asperge(!?). Is oorspronkelijk afkomstig uit Irak en Syrië. De eerste bollen werden in de 16e eeuw geïmporteerd vanuit Constantinopel en naar de lage landen gebracht. Oorspronkelijk waren de bloemen blauw. In de 18e eeuw ontstonden door kruising meer variëteiten.
De tulp (Tulipa) is familie van de lelie. Deze kwam oorspronkelijk uit Centraal Azië, Kaza oorspronkelijk uit Centraal Azië, Kazachstan. De Spaanse ambassadeur in de lage landen, Ogier Ghislain van Busbeke had de tulp in Turkije zien bloeien en was onder de indruk van de bloem. Hij stuurde enkele bollen naar Carolus Clusius, arts en botanicus in Leiden die de bollen in de Leidse Hortus Botanicus plantte.
Van de tulp ontstonden variëteiten die groot succes hadden. De bollen waren zeer gewild en schilderijen met afbeeldingen van allerlei soorten tulpen waren populair! In de 17e eeuw ontstond een ware “Tulpen manie”: er werd flink met tulpenbollen gespeculeerd. Er werden duizenden guldens voor neergeteld! Een bol van de variëteit Semper Augustus (zie afbeelding) bracht een bedrag op ter hoogte van het jaarsalaris van de gemiddelde Amsterdammer! De bollen werden gezien als een veilige belegging. Dat bleef niet zo: in 1637 zakte de markt plotseling in, vele speculanten berooid achterlatend. Naar verluidt was een van de slachtoffers de leermeester van Jan Steen, de in Leiden geboren schilder Jan van Goyen.
Voor de Protestanten onder ons die bekend zijn met de Dordtse Leerregels nog het volgende:Tulip was een veelgebruikt ezelsbruggetje om de 5 hoofdpunten van het Calvinisme te onthouden. (Zie voor die punten verder: het internet!). Begin november gaan wij bollen planten, dan nog wat blad verwijderen van de paden en vervolgens gaat het tuinteam genieten van een welverdiende rustpauze.
Tot volgend jaar!
Heleen Gombert